Siyahi devrimin fitilini ateşlemişti: Claudette Colvin hayatını kaybetti
BİR REDDEDİŞ BAŞKALDIRININ FİTİLİNİ ATEŞLEDİ
ABD’de siyahlara yönelik ayrımcı Jim Crow maddelerine meydan okuyarak otobüste bir beyaza yer vermeyi reddeden birinci isim olan Claudette Colvin, hayatını yitirdi.
1955 yılında şimdi 15 yaşındayken yaptığı bu tarihi başkaldırıyla tanınan Colvin, Texas’ta 86 yaşında hayatını kaybetti. Vefatına ait rastgele bir açıklama yapılmadı.
MÜCADELENİN SEMBOL İSMİ OLDU
Colvin, Alabama’nın Montgomery kentinde 1955 yılında, ırk ayrımcılığının uygulandığı bir kent otobüsünde beyaz bir bayana yer vermeyi reddederek Jim Crow nizamına açıkça karşı çıktı. Bu aksiyonuyla, ABD’deki sivil haklar çabasının sembol isimlerinden biri haline geldi.
Claudette Colvin’in bu çıkışından aylar sonra, yeniden Montgomery’de Rosa Parks benzeri bir direniş sergilemiş ve olay geniş çaplı bir boykot hareketine dönüşmüştü.
JIM CROW YASASI NEYDİ?
Jim Crow maddeleri kapsamında otobüslerde koltuklar ırka nazaran ayrılıyordu. Siyah yolcular art sıralarda oturmak zorundaydı; beyazlara ayrılan kısım dolduğunda ise siyah yolculardan yerlerini boşaltmaları istenebiliyordu. Ayrıyeten siyahların beyazlarla yan yana oturmasına da müsaade verilmiyordu. Jim Crow kanunları Yine Yapılanma Devri’nde (1865-1877) başladı ve 1964’e kadar devam etti. 1964’teki Uygar Haklar Yasası ile resmen kaldırıldılar.
2 Mart 1955’te, Montgomery kent otobüsüne binen Colvin ve üç siyah yolcuya, sürücü tarafından yerlerini değiştirmeleri söylendi. Başka yolcular kalkarken Colvin koltuğunda kalmayı sürdürdü. Bunun üzerine sürücü polisi çağırdı ve Colvin gözaltına alındı.
MAHKEME CEZA VERDİ
Genç yaşına karşın direnişinden vazgeçmeyen Colvin, kamu nizamını bozmak, ayrımcılık maddelerini ihlal etmek ve bir polis memuruna saldırmak suçlamalarıyla yargılandı. Mahkeme tarafından para cezası ve kontrollü hürlük cezasına çarptırıldı.
Claudette Colvin, ismi uzun müddet geri planda kalsa da, ABD’de ırk eşitliği çabasının temel taşlarından biri olarak tarihteki yerini koruyor.
