İsveç’te işsizlik yüksekten uçuyor
İsveç’te Haziran 2025 prestijiyle işsizlik oranı, geçen yılın birebir devrine nazaran değişmeyerek yüzde 9,4 düzeyinde kaldı. Bu oran, İskandinav iktisadında yapısal meselelerin sürdüğüne işaret ediyor. Ülkenin istatistik kurumu SCB tarafından yayımlanan bilgilere nazaran, işsiz sayısı geçen yıla nazaran 7 bin kişi azalarak 559 bine düştü. Fakat bu gerileme istihdamdaki daralmayı dengelemeye yetmedi.
Toplam istihdam edilen kişi sayısı 27 bin azalarak 5 milyon 400 bine geriledi. Bu gelişme, İsveç iktisadının iş yaratma kapasitesinde önemli bir sorun yaşadığını ortaya koydu.
İSTİHDAM ORANI GERİLEDİ, ÇALIŞMA SAATLERİ DÜŞÜK
Haziran ayı bilgileri, istihdam oranında da düşüş yaşandığını ortaya koydu. Geçen yılın tıpkı devrine nazaran istihdam oranı 0,6 puanlık azalmayla yüzde 70,9’a geriledi. İş gücüne iştirak oranı ise yüzde 78,2’ye düştü ve 0,2 puanlık bir daralma kaydetti. Bu da ülkede hem iş arayanların hem de işgücünde faal bulunan bireylerin sayısının azaldığını gösteriyor.
Ortalama haftalık toplam çalışma saati ise 154,3 milyon saat olarak açıklandı. Bu data, işgücü piyasasındaki durağan yapının üretkenliğe de olumsuz yansıdığına işaret ediyor.
MEVSİMSEL TESİRLER HARİÇ: GERÇEK İŞSİZLİK DAHA DÜŞÜK
Mevsim tesirlerinden arındırılmış işsizlik oranı ise yüzde 8,7 olarak kaydedildi. Bu oran, resmi işsizlik oranından düşük olsa da, işgücü piyasasında güzelleşme sinyali olarak değerlendirilmekte zorlanıyor. Uzmanlar bu farkın yaz aylarında kimi bölümlerdeki süreksiz istihdam artışlarından kaynaklandığını belirtiyor.
Ekonomistler, inşaat, perakende ve konaklama üzere dallarda yaz aylarında görülen süreksiz işe alımların bilgileri kısa vadeli etkilediğini lakin temel göstergelerde kalıcı bir düzgünleşme olmadığını vurguluyor.
İSVEÇ İKTİSADI GLOBAL EĞİLİMDEN AYRIŞIYOR
Birçok Avrupa ülkesinde işsizlik oranları düşüş eğilimindeyken, İsveç’in sabit kalan oranı dikkat çekiyor. İsveç Merkez Bankası’nın sıkı para siyasetleri ve yüksek faiz oranları, iş piyasasında daralmayı artıran en önemli faktörler ortasında gösteriliyor. Ayrıyeten, teknoloji ve üretim bölümlerinde yaşanan istihdam kayıplarının yerini dolduracak yeni istihdam alanlarının oluşturulamaması da bu durağanlığın temel sebepleri ortasında yer alıyor.
İsveç’teki bu görünüm, refah devleti modelinin sürdürülebilirliği konusunda yeni tartışmaların kapısını aralıyor.
TÜRK YATIRIMCILAR NE DÜŞÜNMELİ?
İsveç’teki istihdam dataları, sırf iç dinamikleri değil, dış yatırımcıları da yakından ilgilendiriyor. İsveç Kronu’nun bedel kaybettiği ve iç talebin zayıfladığı bu devirde, Türk yatırımcılar açısından ihracat ve ticaret fırsatları tekrar gözden geçirilmeli. Düşük işgücü maliyeti, birtakım dallarda üretim yatırımlarını cazip hale getirebilir.
Öte yandan, İsveç piyasasına insan gücü temelli ihracat yapan Türk firmaları, artan işsizlik nedeniyle ödeme gücünde yaşanabilecek risklere karşı dikkatli olmalı.
