Kazak ekonomisi rekorlara doymuyor: Türkiye ile işbirliği güçleniyor
Kazakistan’da sanayi üretimi, 2025 Temmuz ayında geçen yılın birebir devrine nazaran %8,9 artarak son beş ayın en yüksek düzeyine ulaştı. Haziran ayında artış %7,2 düzeyinde gerçekleşmişti. Bilhassa imalat dalı ve enerji–iklimlendirme hizmetlerinde görülen büyüme, sanayi faaliyetlerinin hızlanmasında belirleyici oldu. Madencilik ve taş ocakçılığı bölümünde büyüme yavaşlarken, su temini ve etraf hizmetlerinde daralma sürdü. Aylık bazda ise sanayi üretimi %3,4 düşüş gösterdi; fakat Ocak–Temmuz 2025 periyodu prestijiyle yıllık artış %6,5’e ulaştı.
Kazakistan’ın kısa vadeli ekonomik göstergesi olan aylık GSYH büyümesi ise Ocak–Temmuz 2025 devrinde %9,3 ile 2008’den bu yana kaydedilen en süratli genişleme oranına ulaştı. Ulaştırma ve depolama (%22,5), inşaat (%18,5), toptan ve perakende ticaret (%8,6) ile madencilik (%8,5) esas büyüme kaynakları oldu. Bölgesel bazda en yüksek büyüme Astana (%19,1), Türkistan Bölgesi (%17,7) ve Şımkent (%15,4) bölgelerinde kaydedilirken, Doğu Kazakistan ve Ulıtau’da daralma görüldü.
TÜRKİYE İLE TİCARET VE YATIRIM İLİŞKİLERİ
Türkiye ile Kazakistan ortasındaki ekonomik bağlar giderek güçleniyor. 2024 datalarına nazaran Türkiye’nin Kazakistan’a ihracatı yaklaşık 3,32 milyar dolar düzeyinde gerçekleşti. 2025 yılı başlarında Türkiye’ye gelen direkt yabancı yatırımların (FDI) yaklaşık 2 milyar doları Kazakistan kaynaklıydı. Bu gelişmeler, iki ülke ortasındaki ticari potansiyelin giderek arttığını gösteriyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Kazakistan önderleri, 2025’in başında yapılan Stratejik İşbirliği Kurulu toplantısında, yıllık ticaret hacmini 15 milyar dolara çıkarma maksadını vurguladı.
STRATEJİK LOJİSTİK PROJELER
Orta Koridor, Çin’den başlayıp Kazakistan, Azerbaycan ve Gürcistan üzerinden Türkiye’ye uzanan bir demir yolu ağıdır. Bu güzergâh, Asya ile Avrupa ortasındaki kara nakliyeciliğinde süresel avantaj sağlamakta ve maliyetleri düşürmektedir. Türkiye, Orta Koridor üzerindeki lojistik merkezleri ve liman kontaklarıyla kritik bir aktör pozisyonunda.
Boğaz-Tiflis-Kars demir yolu çizgisi ise Türkiye’nin Marmara Bölgesi ile Orta Asya’yı birbirine bağlayan kıymetli bir proje olarak öne çıkıyor. Kazakistan’ın ihracatında artış sağlayan bu sınır, Türk müteahhitlik firmaları ve lojistik dalına yeni iş fırsatları sunuyor. Aktobe ve Aktau’da kurulacak lojistik merkezler, taşıma kapasitesini artırarak bölgesel ticareti güçlendirecek.
GELECEĞE YÖNELİK İŞBİRLİĞİ VE YATIRIM HEDEFLERİ
Türkiye ve Kazakistan, güç, inşaat, turizm ve ulaştırma alanlarında kapsamlı ortak projeler geliştirmeye devam ediyor. Boğaz-Tiflis-Kars ve Orta Koridor projelerinin genişletilmesi, iki ülkenin Orta Asya ve Avrupa ortasındaki ticaretini hızlandıracak. Kazakistan’daki sanayi ve altyapı yatırımlarının artması, Türk firmaları için yeni ihracat ve proje fırsatları yaratacak.
İKİ ÜLKENİN EKONOMİK GELECEĞİ
Kazakistan iktisadının süratli büyümesi ve Türkiye ile stratejik işbirliği, bölgesel ticarette güçlü bir dinamik yaratıyor. Orta Koridor ve Boğaz-Tiflis-Kars sınırı projeleri, lojistik, ticaret ve yatırım açısından iki ülkenin değerini artırıyor. Önümüzdeki devirde Türkiye-Kazakistan işbirliği, global ticarette daha tesirli bir pozisyon kazanmalarını sağlayacak.
