Şifa veren gücün karanlık yüzü: Uyuyan dev uyandı
Son yıllarda romatizmal hastalıklar, sedef ve kanser üzere pek çok rahatsızlığın tedavisinde çığır açan bağışıklık baskılayıcı (immünsupresif) ilaçlar, beraberinde önemli bir halk sıhhati sıkıntısını getirdi.
Vücudun savunma sistemini modüle ederek hastalıkları denetim altına alan bu formüllerin, “uyuyan dev” olarak nitelendirilen tüberküloz bakterisini (Mycobacterium tuberculosis) canlandırdığı bilimsel bilgilerle kanıtlandı.
UYUYAN BAKTERİLER HAREKETE GEÇTİ
Dünya Sıhhat Örgütü (DSÖ) datalarına nazaran, dünya nüfusunun yaklaşık dörtte birinin tüberküloz bakterisini bedeninde taşıdığı, lakin güçlü bir bağışıklık sistemi sayesinde bu bakterilerin pasif kaldığı biliniyor. Fakat, bilhassa Anti-TNF (Tümör Nekroz Faktörü) inhibitörleri üzere çağdaş ilaçların kullanımı, bedenin tüberküloza karşı kurduğu gözetici kalkanı ortadan kaldırdı.
Konuyla ilgili araştırmalarını yürüten Londra Hijyen ve Tropikal Tıp Okulu (LSHTM) Epidemiyoloji Profesörü Dr. Richard White, bağışıklığı baskılanan hastalarda tüberküloz riskinin, sağlıklı bireylere oranla kat kat daha yüksek olduğunu belirtti.
Dr. White, bu tür tedavilere başlanmadan evvel hastaların kesinlikle kapalı tüberküloz taramasından geçirilmesi gerektiğinin altını çizdi.
UZMANLARDAN “LATENT ENFEKSİYON” UYARISI
Amerika Birleşik Devletleri Hastalık Denetim ve Korunma Merkezleri (CDC) bünyesinde tüberküloz üzerine çalışmalar yürüten Dr. Philip LoBue, biyolojik casusların bedendeki iltihabı durdururken birebir vakitte bakteriyi hapseden “granülom” yapılarını parçaladığını tabir etti.
Dr. LoBue, bu durumun pasif haldeki bakterilerin kan yoluyla yayılarak faal hastalığa dönüşmesine yer hazırladığını vurguladı.
Johns Hopkins Üniversitesi Tıp Fakültesi’nden Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Richard Chaisson ise, bilhassa gelişmiş ülkelerde tüberkülozun “geçmişin bir hastalığı” üzere görülmesinin büyük bir kusur olduğunu lisana getirdi.
Prof. Chaisson, modern tıbbın sunduğu imkanların, bağışıklık sistemiyle oynandığı noktada tüberkülozu yine global bir tehdit haline getirdiğine dikkat çekti.
KLİNİK ÇALIŞMALAR RİSKİ DOĞRULADI
Yapılan kapsamlı klinik araştırmalar, bağışıklık baskılayıcı tedavi alan hastalarda tüberküloza yakalanma riskinin genel popülasyona nazaran 5 ila 10 kat daha fazla olduğunu ortaya koydu. Uzmanlar, bu riskin yalnızca akciğerlerde değil, kemik ve beyin üzere organlarda da “ekstrapulmoner tüberküloz” formunda ortaya çıkabildiğini kaydetti.
