Yeni çalışma uyarıyor: Kadınlar ve erkekler arasında yaşam süresi farkı büyüyor
Yeni yapılan bir çalışmaya nazaran, erkeklerin ömür mühleti, bayanlardan ortalama 7 yıl daha kısa. Araştırmaya nazaran, bu farkın daha da büyümesi bekleniyor.
Londra Üniversitesi Sıhhat Fakültesi’nden epidemiyolog Dr. Emma Green, bu durumu şu halde açıkladı:
“Yıllardır yapılan araştırmalar, erkeklerin bayanlara nazaran daha yüksek mevt oranlarına sahip olduğunu ve bu farkın büyük ölçüde hayat şekli, sıhhat davranışları ve biyolojik faktörlerden kaynaklandığını gösteriyor. Örneğin, erkekler ekseriyetle daha fazla alkol tüketiyor ve daha fazla sigara içiyor. Ayrıyeten, gerilimli hayat usulleri ve tertipli sıhhat denetimine gitmeme üzere faktörler de bu farkı artırıyor.”
Bununla birlikte, bayanların ömür mühletinin daha uzun olmasının da birtakım biyolojik nedenleri var.
Biyolog ve yaşlanma uzmanı Prof. Dr. Robert Harrison, bayanların biyolojik olarak daha uzun hayat mühletine sahip olmalarının nedenlerinden birinin, bayanların genetik yapılarındaki farklardan kaynaklandığını vurguladı:
“Kadınlar, X kromozomlarına sahip olduklarından, genetik hastalıkların tesirlerine karşı erkeklerden daha sağlamdır. Bunun yanı sıra, hormonlar da hayat müddetini etkileyen kıymetli bir faktördür. Estrojen üzere kadınlık hormonları, kalp hastalıkları riskini azaltırken, erkeklerde bu müdafaa faktörü daha zayıftır.”
YETİŞKİNLERDE ÖMÜR MÜDDETİ KISALIYOR: GERİLİM VE SIHHATSİZ ÖMÜR BİÇİMİ ETKİLİ
Yeni araştırmanın dikkat çeken bir başka bulgusu da, gerilim ve sıhhatsiz ömür üsluplarının yetişkinlerin hayat müddetlerini nasıl etkilediği. Çağdaş ömrün getirdiği gerilim, bilhassa büyük kentlerde yaşayan bireylerin sıhhatini tehdit ederken, bu durumun erkekler üzerinde daha yıkıcı tesirler yarattığı belirtiliyor.
Psikiyatrist Dr. Sarah Thompson, stresin ömür müddeti üzerindeki tesirlerini şu biçimde açıklıyor:
“Sürekli gerilim altında yaşayan bireylerin bağışıklık sistemleri zayıflar, kalp hastalıkları riski artar ve bu da hayat mühletini olumsuz istikamette tesirler. Bilhassa erkekler, gerilimle başa çıkmada daha az tesirli stratejiler kullanır. Bayanlar ise daha fazla toplumsal dayanak alma eğilimindedirler.”
Bununla birlikte, sıhhatsiz ömür alışkanlıkları da bu farkı artırıyor.
Klinik psikolog Prof. Dr. Helen Barker, sağlıklı ömür alışkanlıklarının kıymetine dikkat çekiyor:
“Fiziksel aktivite eksikliği, sıhhatsiz beslenme ve sigara üzere faktörler, hem bayanlar hem de erkekler için hayat müddetini kısaltan değerli nedenlerdir. Lakin erkeklerin daha fazla sigara içmesi ve çok alkol tüketmesi, onların hayat müddetini daha da kısaltıyor.”
TOPLUMSAL VE ÇEVRESEL FAKTÖRLER
Yaşam müddeti farkındaki artış, sadece biyolojik ve sıhhat faktörleriyle açıklanabilir mi? Uzmanlar, toplumsal faktörlerin ve çevresel tesirlerin de değerli rol oynadığını belirtiyor.
Toplumsal sıhhat uzmanı Dr. David Williams, “Kadınlar ekseriyetle daha düzgün sıhhat hizmetlerine erişim sağlarlar ve sıhhat hususlarında daha fazla bilgiye sahiptirler. Erkeklerin sıhhat konusunda daha az bilgi edinmesi ve daha az sıhhat hizmeti alması, onların hayat müddetlerini olumsuz etkileyebilir” diyor.
Çalışma, tıpkı vakitte düşük gelirli bölgelerde yaşayan erkeklerin ömür mühletinin daha kısa olduğunu ortaya koyuyor. Çevresel faktörler, bilhassa kirli hava, yetersiz beslenme ve yetersiz sıhhat hizmetleri, bu durumu daha da kötüleştirebiliyor.
NE YAPILABİLİR?
Uzmanlar, sağlıklı hayat alışkanlıkları benimsemenin, nizamlı sıhhat denetimlerine gitmenin ve gerilimle başa çıkma stratejileri geliştirmenin, ömür mühletini artırabileceğine dikkat çekiyor.
Yaşam şekli uzmanı Dr. Jane Foster, “Erkeklerin hayat müddetlerini artırmak için daha fazla fizikî aktivite yapmaları, sağlıklı beslenmeleri, sigara ve alkol tüketimini azaltmaları gerekiyor. Bayanlar ise esasen hayat müddetlerini artırmak için daha fazla olumlu alışkanlığa sahip olsalar da, sıhhat hizmetlerine erişim konusunda daha da fazla gayret gösterilmelidir” diyor.
Yetişkinler ortasındaki hayat mühleti farkının gitgide büyümesi, toplumun bu mevzuda daha şuurlu olması gerektiğini gösteriyor. Hem bireylerin hem de toplumsal yapının sıhhati uygunlaştırmak için daha fazla adım atması, bu farkı kapatmak için en tesirli yol olacağı bildirildi.
